Vođa Šebab el-Sunne, jedne od frakcija Slobodne sirijske vojske u Der’i, Ahmed el-Auda, svojevremeno je uspio promijeniti svoj stav, od aktivnog suprotstavljanja sirijskom režimu, na suradnju s njim.
Godine 2018. pregovarao je o pomirenju sa Assadovim režimom, koji je, uz rusku podršku, ponovo preuzeo kontrolu nad Der’om. Kao rezultat toga, njegove snage su integrisane u 8. brigadu 5. korpusa režimske vojske koju podržava Rusija, dajući bivšim opozicionarima relativnu autonomiju pod zaštitom Rusije.
Dok se na njegov savez s Rusijom i Iranom naširoko gledalo kao na potez za održavanje utjecaja, on je zapravo igrao na ruku Assadu i njegovim saveznicima, protiv interesa Sirijaca koji su se protivili režimu. Sporazum je olakšao opsadu Der’e od strane režima.
El-Auda je također optužen za krijumčarenje drevnih arheoloških otkrića i profit od humanitarne pomoći, zbog čega se stanovnici Der’e osjećaju izdano.
U decembru 2024. godine, kada su pobunjeničke snage počele uspješno napredovati prema Damasku, Tahriru-Šam (HTS) je uspostavio kontakt sa El-Audom, nagovarajući ga da izda režim. On je potom, kršeći svoje sporazume sa režimom i Rusijom, mobilisao svoje trupe kako bi krenule prema Damasku. Već 7. decembra njegove snage su stigle do predgrađa Damaska, a sutradan su ušle u grad.
Taj potez izazvao je skandal jer su se pojavile glasine da su njegove snage opljačkale Centralnu banku i uništile dokumente u uredu Mahera el-Assada. Istovremeno, El-Auda je omogućio miran prijenos vlasti osiguravajući siguran izlazak predstavnika Assadovog režima. Postoje i tvrdnje da je njegova grupa pokušala da uništi dokumente u zgradi Državne bezbjednosti, što mnogi vide kao pokušaj sakrivanja važnih dokaza, verovatno u interesu zaštite Assada i ruskih saveznika.
12. decembra, nakon što su snage predvođene Ebu Muhammedom el-Dževlanijem stigle u Damask, održan je sastanak sa vođama vojnih grupa južnog fronta, u kojem je učestvovao i El-Auda. To je dalo povoda za glasine o mogućoj integraciji njegovih trupa u novu sirijsku vojsku. Uprkos iskazanoj spremnosti, on još nije preduzeo konkretne korake za realizaciju ove ideje.
Nasuprot tome, 4. januara 2025. El-Auda je organizovao veliku vojnu paradu između Busra al-Šama, njegove glavne baze, i grada Isre. Događaj koji se odigrao, sedmicu nakon što je Tahriru-Šam marširao na Emevijskom trgu, viđen je kao demonstracija njegove rastuće snage novom ministarstvu odbrane pod vođstvom Tahriru-Šama.
El-Auda održava bliske veze sa UAE i Jordanom, što izaziva sve veću zabrinutost. Njegovo nedavno putovanje u Jordan može ukazivati na jačanje ovih saveza.
Kako smatraju sirijski aktivisti, uz izazov koji predstavljaju kurdske snage na sjeveroistoku Sirije i ćelije bivšeg režima, sve je veći rizik da bi El-Auda mogao krenuti stopama libijskog Haftara. Njegova težnja za moći, potpomognuta stranom podrškom, mogla bi ubrzati novi val građanskog rata u Siriji, koji zahtijeva hitnu intervenciju.
Južna Sirija je poprište tenzija između izraelske vojske i snaga nove uprave u Damasku. Kokretno, Izrael bi na pograničnom području radije volio vidjeti snage El-Aude nego snage nove sirijske vojske, što bi značilo da bi zapovjednik Šebab el-Sunne, pored podrške Jordana i UAE, mogao dobiti izraelsku podršku ukoliko bi se usprotivio Dževlaniju.
Ummet Press
